 |
|
|
Straten en pleinen
 Andrássystraat (Andrássy ut)
Deze straat is de 'Champs-Elysées' van Boedapest en vormt het modelvoorbeeld voor de stedenbouwkundige veranderingen na het 'compromis' van 1867. Bij wet werd in 1870 vastgelegd dat er in het centrum een kaarsrechte pronkstraat zou worden aangelegd. Twee jaar later werd met de daadwerkelijke uitvoering begonnen en in 1886 was de straat klaar. De Andrássy ut is opgebouwd uit drie delen van elk 1 km lang. Tot aan het Oktogon tér staan hoge huizen met enkele verdiepingen en kantoren aaneengesloten. Aan weerszijden van de allee steken imposante bomen hun takken hoog de lucht in. Vanaf het Oktogon tér loopt de 34 m brede straat uit tot 45 m met een tweede bomenrij en een extra rijbaan. In het derde deel, vanaf de Kodály-rotonde tot aan het Heldenplein, staan prachtige villa's met even mooie parktuinen. De onder de Andrássy ut lopende Földalatti (Onderaardse) werd in 1896 in gebruik genomen als eerste ondergrondse op het Europese continent. Alleen de subway in London reed eerder dan de Földalatti, de huidige metro I.
De Donaupromenade
Wie langs de Donau wil wanndelen kan hieruit de puien van luxe hotels in de richting van de kettingbrug langs lopen tot aan het Roosevelt tér, met het binnenkort te openen Gresham Paleis of Four Seasons Hotelen. Op het plein staan de standbeelden van István Széchenyi en van Ferenc Deák, een politicus en advocaat die in 1867 meehielp de dubbelmonarchie te bewerkstelligen. In de zuidelijke richting langs de Donaupromenade komt men uiteindelijk vlak bij de Erzsébet híd bij het kleine Petófi plein.
Grote en Kleine Ring (Nagykörut en Kiskörut)
De Grote Ring verbindt over een afstand van ongeveer 4,5 km aan de Pestzijde de Margarethabrug in het noorden met de Petofibrug in het zuiden. De bouw, die gelijktijdig met de aanleg van de Andrássy ut van start ging, duurde maar liefst 35 jaar. Voordat men ruim 250 gebouwen kon slopen en hier hetzelfde aantal nieuwe huizen kon neerzetten, moest allereerst een zijarm van de Donau worden gedempt. De op bijna alle plaatsen 45 m brede ringweg doorsnijdt vijf districten en heeft evenzoveel verschillende namen: die van St.-Stefan (Szent István) , de Habsburgse Theresia (Teréz), Elizabeth (Erzsebét), Jozef (József) en Frans (Ferenc). Het grootste deel van de huizen en kantoren werd in dezelfde periode gebouwd en samen vormen zij een bijzonder fraai geheel van de eclecticistische architectuur aan het einde van de 19de eeuw. Men is er niet in geslaagd de I ,5 km Kleine Ring (Kiskörut) helemaal te voltooien, hij loopt vanaf de Vrijheidsbrug (Szabadság hid) in zuidelijke richting, maar gaat niet verder dan het Deákplein (Deák tér) in plaats van, wat oorspronkelijk de bedoeling, was tot aan de Kettingbrug (Lánchid). De Kleine Ring bestaat uit drie delen, namelijk de Karelsring (Károly körut), de Museumring (Muzeum körut) en de Tolhuisring (Vámházkörut) en is in architectonisch opzicht zonder twijfel gevarieerder dan de Grote Ring.
Heldenplein
Aan de ingang van het stadspark ligt het meest attractieve plein van de hoofdstad. Reeds ver vanaf de Andrássy-straat is de 36 meter hoge zuil van het Millenium-monument te zien, waarop aarstengel Gabriël de Heilige Kroon en het apostolische dubbelkruis vasthoudt. Aan weerszijde van de zuil liggen colonnades in de vorm van een halve boog. Tussen de zuilen staan groten uit de Hongaarse geschiedenis, de hoekstenen zijn versierd met symbolische beeldengroepen (werk, welvaart, kennis, glorie, vrede). Bij het Graf van de onbekende soldaat kan de bezoeker zijn respect betuigen. De imposante gebouwen van de Kunsthal en het Museum voor Schone kunsten aan de linker en rechterkant van het plein roemen de architectuur ervan.
 Hoofdplein (Fo tér)
Akelig dichtbij rukken de lelijke woonkazernes uit de jaren zestig op naar het Grote Plein van Oboeda (Oud-Boeda). Vermoedelijk hadden de Romeinen deze plek al als woongebied uitverkoren en ook tijdens de Middeleeuwen en nog tot aan de 20ste eeuw bleef
dit tevens een bewoonde streek. De lage woonhuizen, winkels en kantoren werden gebouwd in de stijl van de Barok en het Classicisme. Door het raadhuis en vooral door het Zichy-paleis met de diverse tentoonstellingsruimten en de binnenplaats, waar regelmatig openluchtconcerten zijn te beluisteren, is het Fo tér tegenwoordig het bruisende hart in een bijzondere omgeving.
Kodályrotonde (Kodály Körönd)
Dit imposante plein wordt gevormd door vier neorenaissancistische symmetrische woon en kantoorblokken aan beide zijden van de Andrássy ut. In het huis op Kodály Körönd I bevindt zich de voormalige woning van de beroemde componist en muziekpedagoog Zoltán Kodály (1882 - 1967), het Zoltán Kodály-museum.
Szabadság tér
Aan dit ruime plein bevinden zich onder andere het televisiegebouw, gebouwd in 1902-1905 als beursgebouw en daartegenover de met fysieke barrières omgeven ambassade van de Verenigde Staten. In de parallelstraat achter het ambassadegebouw(de Hold utca) bevindt zich het pronkstuk van de Hongaarse fin-de-siécle architectuur, de postspaarbank van Ödön, Lechner en Sándor Baumgarten met keramische elementen van de Pécser Zsolnay fabriek.
Vácistraat (Váci utca)
Waarschijnlijk zal iedere bezoeker van Boedapest vroeg of laat terechtkomen in de voetgangerszone van de Váci utca tussen Vörösmarty tér, Ferenciek tere en Fovám tér. Hier kunt u urenlang rondslenteren langs de voor alle grote winkelgebieden in wereldsteden typische boetiekjes, parfumerieën, schoenwinkels en nog veel meer fraaie winkels. Onlangs maakte men van het zuidelijke deel van de Váci utca tot aan Fovám tér eveneens een voetgangerszone. Dit deel van de straat onderscheidt zich door zijn bijzondere uitstraling en met de jaren wordt het ook steeds meer door de toeristen ontdekt.
Vörösmarty tér
Aan dit plein ligt het stijlvolle Gerbaud koffiehuis en lunchroom. De beeldengroep in het midden van het plein stelt de dichter Mihály Vörösmarty (1800-1850) voor. Vanaf Vörösmarty tér in de richting van de Donau komen we bij het Vigodó tér.
|
|
|
|
